Einde proeftijdsgesprek.
– heldere doelen
– continue feedback
– een ontwikkelpad
Zo bouw je aan een moderne gesprekscyclus die werkt, voor medewerkers, teams én de organisatie.
Het einde proeftijdsgesprek wordt in veel organisaties nog gezien als een formaliteit:
“Het gaat goed, we gaan door.” Daarmee wordt een van de meest bepalende momenten in de employee journey
structureel onderschat. Juist dit gesprek bepaalt of een nieuwe medewerker echt landt,
vertrouwen opbouwt en perspectief ziet voor groei.
Op deze pagina lees je hoe je het einde proeftijdsgesprek inzet als strategisch instrument:
om verwachtingen scherp te krijgen, risico’s op vroeg verloop te verkleinen
en de basis te leggen voor continue ontwikkeling en prestaties.
Wat is een einde proeftijdsgesprek?
Het einde proeftijdsgesprek is het evaluatiegesprek dat plaatsvindt aan het einde van de wettelijke of contractuele proeftijd.
Formeel draait het om één vraag: gaan we met elkaar door of niet? In de praktijk gaat het om veel meer.
Dit gesprek verbindt de eerste werkervaring met de toekomst. Het is het moment waarop je:
- verwachtingen expliciet maakt (van beide kanten);
- eerste prestaties en gedrag duidt;
- ontwikkelpunten bespreekt zonder defensie;
- afspraken maakt voor de volgende fase.
Goed ingericht vormt het einde proeftijdsgesprek de brug tussen onboarding en het
reguliere functioneringsgesprek.
Waarom het einde proeftijdsgesprek cruciaal is
Onderzoek en praktijkervaring laten zien dat veel vroeg verloop ontstaat in de eerste 6 tot 12 maanden.
Niet omdat mensen het werk niet aankunnen, maar omdat verwachtingen niet matchen,
feedback te laat komt of onduidelijkheid blijft bestaan.
Het einde proeftijdsgesprek helpt om:
- mismatch vroeg te signaleren voordat deze escaleert;
- vertrouwen op te bouwen door open en eerlijke feedback;
- betrokkenheid te vergroten door perspectief te schetsen;
- leidinggevenden te dwingen tot expliciete verwachtingen.
Organisaties die dit gesprek serieus nemen, zien een direct effect op
werkgeluk, prestaties en retentie.
De plek van het einde proeftijdsgesprek in de gesprekscyclus
Het einde proeftijdsgesprek staat niet op zichzelf. Het is onderdeel van een volwassen
gesprekscyclus, waarin gesprekken logisch op elkaar voortbouwen.
Typische volgorde:
- Onboarding- en check-ins (eerste weken)
- Einde proeftijdsgesprek
- Regulier functioneren en ontwikkeling
- Periodiek beoordelingsgesprek
Door het gesprek expliciet te positioneren, voorkom je dat het “verdwijnt” of
te zwaar wordt belast met beoordelingslogica.
Wat bespreek je in een sterk einde proeftijdsgesprek?
De kwaliteit van het gesprek zit niet in het formulier, maar in de thema’s die je raakt.
Vanuit Teampeak adviseren we altijd om vier perspectieven te combineren.
1) Terugblik: hoe is de start ervaren?
Geef ruimte aan de medewerker: wat viel mee, wat viel tegen, waar zat energie?
Dit vergroot psychologische veiligheid en laat zien dat het gesprek geen eenrichtingsverkeer is.
2) Verwachtingen en prestaties
Bespreek concreet gedrag en resultaten in relatie tot afspraken.
Vermijd vage termen als “het voelt goed” en benoem wat je wél en niet hebt gezien.
3) Feedback en ontwikkelpunten
Juist nu is eerlijke feedback essentieel. Niet afrekenen, maar richting geven.
Dit vraagt om een volwassen feedbackcultuur,
waarin leren centraal staat.
4) Vooruitkijken: wat is nodig voor succes?
Maak expliciet wat de volgende fase vraagt: ondersteuning, prioriteiten,
samenwerking en ontwikkelafspraken.
Voorbeeldvragen voor het einde proeftijdsgesprek
- Wat heeft je de afgelopen maanden het meest geholpen om succesvol te zijn?
- Waar liep je tegenaan dat we eerder hadden moeten zien?
- Wat had jij anders verwacht van deze rol of organisatie?
- Wat zie jij als je belangrijkste ontwikkelpunt voor de komende periode?
- Wat heb jij nodig van mij als leidinggevende om goed te presteren?
Deze vragen sluiten naadloos aan op modern
Performance Management,
waarin dialoog belangrijker is dan het formulier.
Veelgemaakte valkuilen (en hoe je ze voorkomt)
- Het gesprek overslaan: “Het gaat toch goed?” is geen reden om het niet te voeren.
- Te laat zijn: voer het gesprek vóór het formele einde van de proeftijd.
- Te beoordelend: dit is geen eindoordeel, maar een startpunt.
- Geen opvolging: zonder afspraken verdampt de waarde.
- HR op afstand: HR faciliteert, de leidinggevende voert het gesprek.
Hoe Teampeak het einde proeftijdsgesprek structureel beter maakt
In veel organisaties blijft het einde proeftijdsgesprek hangen in losse documenten,
mailtjes of individuele stijlen van leidinggevenden. Dat maakt het gesprek afhankelijk
van toeval en persoonlijke voorkeur.
Teampeak ondersteunt organisaties door:
- vaste gesprekstemplates te bieden voor het einde proeftijd;
- verwachtingen, feedback en afspraken vast te leggen op één plek;
- opvolging automatisch terug te laten komen in volgende gesprekken;
- consistentie te creëren zonder rigiditeit.
Als moderne HR software helpt Teampeak om dit gesprek
te verbinden aan bredere thema’s zoals ontwikkeling, prestaties en betrokkenheid.
Zo wordt het einde proeftijdsgesprek geen los moment, maar een logisch onderdeel van
continue groei.
HowTo: een sterk einde proeftijdsgesprek in 7 stappen
- Bereid het gesprek voor met concrete observaties.
- Vraag de medewerker vooraf om reflectie.
- Start met de ervaring van de medewerker.
- Benoem verwachtingen en prestaties expliciet.
- Geef duidelijke, constructieve feedback.
- Maak 2–3 concrete afspraken voor de komende periode.
- Leg afspraken vast en plan opvolging.
FAQ: veelgestelde vragen over het einde proeftijdsgesprek
Is een einde proeftijdsgesprek verplicht?
Wettelijk is het gesprek niet verplicht, maar het besluit wel. In de praktijk is het gesprek
essentieel om dit besluit zorgvuldig en transparant te onderbouwen.
Wie voert het einde proeftijdsgesprek?
In de meeste organisaties voert de direct leidinggevende het gesprek,
eventueel ondersteund door HR.
Is het een beoordelingsgesprek?
Nee. Het gesprek bevat evaluatie-elementen, maar de focus ligt op verwachting,
ontwikkeling en voortzetting van de samenwerking.
Hoe voorkom je vroeg verloop na de proeftijd?
Door eerlijk te zijn, afspraken te maken en opvolging te borgen.
Het gesprek is pas waardevol als het wordt opgevolgd.
Interesse?
Maak kennis
met Teampeak.
