Proeftijdgesprek.

De HR People Enablement software van Teampeak geeft medewerkers precies wat hen motiveert:

– heldere doelen
– continue feedback
– een ontwikkelpad

Zo bouw je aan een moderne gesprekscyclus die werkt, voor medewerkers, teams én de organisatie.

Meer informatie

De eerste maanden bepalen of een nieuwe medewerker zich verbindt of afhaakt. Toch wordt het
proeftijdgesprek in veel organisaties nog gezien als een informele check:
“Hoe gaat het?” Daarmee laat je enorme waarde liggen.

Op deze pagina laten we zien hoe je het proeftijdgesprek inzet als strategisch instrument:
om verwachtingen te synchroniseren, vertrouwen op te bouwen en vroegtijdig risico’s op
verloop te verkleinen.
 

Wat is een proeftijdgesprek?

Een proeftijdgesprek is een evaluatief en reflectief gesprek dat plaatsvindt tijdens
de proeftijd van een nieuwe medewerker. Het doel is niet om te beoordelen,
maar om gezamenlijk te onderzoeken of verwachtingen, werkwijze en samenwerking
goed op elkaar aansluiten.

In tegenstelling tot het einde proeftijdsgesprek,
dat vaak een formeel beslismoment is, richt het proeftijdgesprek zich vooral op:

  • ervaringen in de eerste weken;
  • helderheid over rol en prioriteiten;
  • eerste feedback over samenwerking en prestaties;
  • bijsturing voordat patronen vastzetten.

 

Waarom het proeftijdgesprek zoveel impact heeft

Nieuwe medewerkers vormen hun beeld van de organisatie razendsnel. Zonder
expliciete reflectiemomenten vullen aannames de leegte. Het proeftijdgesprek
doorbreekt dat patroon.

Organisaties die structureel proeftijdgesprekken voeren, zien:

  • snellere productiviteit en duidelijkheid;
  • meer vertrouwen tussen medewerker en leidinggevende;
  • minder ruis en misverstanden;
  • een positieve bijdrage aan werkgeluk.

Het gesprek is daarmee geen “zacht HR-moment”, maar een concrete hefboom
voor prestaties en betrokkenheid.

 

De plek van het proeftijdgesprek in de gesprekscyclus

Het proeftijdgesprek krijgt pas echt waarde wanneer het logisch is ingebed
in de bredere gesprekscyclus.
Zie het als de eerste formele reflectie na onboarding.

In een volwassen cyclus zie je vaak deze volgorde:

  1. Onboarding & informele check-ins
  2. Proeftijdgesprek (reflectie & bijsturing)
  3. Einde proeftijdsgesprek (besluit & afspraken)
  4. Regulier functioneringsgesprek
  5. Periodiek beoordelingsgesprek

Door dit ritme voorkom je dat feedback zich opstapelt of te laat komt.

 

Wat bespreek je in een effectief proeftijdgesprek?

Een sterk proeftijdgesprek is gestructureerd, maar niet star. Het draait om
dialoog en gezamenlijke betekenisgeving. Vier thema’s zijn vrijwel altijd relevant.

1) Ervaring en beleving

Start bij de medewerker. Hoe is de eerste periode ervaren?
Wat gaf energie, wat kostte moeite? Dit zet de toon voor openheid.

2) Rol, verwachtingen en prioriteiten

Veel frictie ontstaat doordat verwachtingen impliciet blijven.
Bespreek expliciet wat de kern van de rol is en waar de focus ligt.

3) Feedback en samenwerking

Deel concrete observaties over gedrag en samenwerking.
Dit vraagt om een volwassen feedbackcultuur,
waarin feedback normaal en veilig is.

4) Vooruitkijken en bijsturen

Sluit af met afspraken: wat houden we vast, wat passen we aan,
en wat is nodig om succesvol te zijn in de komende periode?

 

Voorbeeldvragen voor het proeftijdgesprek

  • Wat heeft je tot nu toe het meest geholpen om je werk goed te doen?
  • Waar liep je tegenaan dat we eerder hadden kunnen bespreken?
  • Wat verraste je positief of negatief in deze rol?
  • Welke verwachtingen zijn voor jou nog onduidelijk?
  • Wat heb jij nodig om de komende maanden succesvol te zijn?

Door deze vragen te combineren met luisteren en samenvatten,
ontstaat een echt goed gesprek in plaats van een checklist.

 

Veelgemaakte valkuilen bij proeftijdgesprekken

  1. Te laat voeren: het gesprek verliest waarde als problemen al zijn vastgezet.
  2. Te vrijblijvend: zonder concrete afspraken blijft het bij reflectie.
  3. Te eenzijdig: alleen zenden ondermijnt vertrouwen.
  4. Geen opvolging: afspraken zonder vervolg verdwijnen snel.

Juist hier maken consistente tooling en ritme het verschil.

 

Hoe Teampeak proeftijdgesprekken structureel beter maakt

In de praktijk zien we dat proeftijdgesprekken vaak afhangen van individuele
leidinggevenden. Dat leidt tot inconsistentie en gemiste signalen.

Teampeak helpt organisaties om proeftijdgesprekken:

  • te standaardiseren zonder bureaucratie;
  • voor te bereiden met vaste reflectievragen;
  • afspraken vast te leggen en automatisch op te volgen;
  • te verbinden aan volgende gesprekken in de cyclus.

Als moderne HR software zorgt Teampeak
ervoor dat dit gesprek geen los moment is, maar een logisch startpunt
voor continue ontwikkeling en prestatie.

 

HowTo: een sterk proeftijdgesprek in 6 stappen

  1. Plan het gesprek tijdig (rond week 4–6).
  2. Vraag de medewerker vooraf om reflectie.
  3. Start met luisteren en samenvatten.
  4. Bespreek verwachtingen en observaties concreet.
  5. Formuleer 2–3 duidelijke afspraken.
  6. Leg vast en plan opvolging.

 

FAQ: veelgestelde vragen over proeftijdgesprekken

Is een proeftijdgesprek verplicht?

Nee, wettelijk niet. In de praktijk is het gesprek wel essentieel
om verwachtingen te managen en risico’s te verkleinen.

Wat is het verschil met een einde proeftijdsgesprek?

Het proeftijdgesprek richt zich op reflectie en bijsturing tijdens
de proeftijd. Het einde proeftijdsgesprek is vaak het formele beslismoment.

Wie voert het proeftijdgesprek?

Meestal de direct leidinggevende, met ondersteuning of kaders vanuit HR.

 

Bronvermelding

  • Society for Human Resource Management (SHRM) – Onboarding & Early Performance
    shrm.org

Interesse?
Maak kennis
met Teampeak.

De meest gebruiksvriendelijke en aanpasbare HR performance- & talentsoftware, ontworpen voor organisaties die willen groeien met hun mensen.
PLAN EEN DEMO