- Spoedeisend, onvoorzien of niet buiten werktijd te plannen artsbezoek valt onder betaald kort verzuimverlof.
- Kan de afspraak redelijkerwijs buiten werktijd? Dan mag je vragen om eigen tijd of verlofuren.
- Een cao of regeling met de ondernemingsraad kan andere afspraken maken; check die altijd eerst.
- Je mag niet doorvragen naar de medische reden van het bezoek.
- Heldere regels in je verlofregeling voorkomen discussie en wantrouwen.
Wat is doktersbezoek onder werktijd?
Het gaat om elke medische afspraak die samenvalt met de werktijd: een controle bij de specialist, een bloedafname, een tandartsafspraak of een acuut bezoek aan de huisarts.
Bij doktersbezoek onder werktijd draait het voor werkgevers om twee vragen. Moet je de medewerker laten gaan, en betaal je de uren door? Het antwoord hangt af van het soort afspraak. Een medewerker die midden op de dag wordt opgeroepen voor een ziekenhuisonderzoek, staat er anders voor dan iemand die een routinecontrole bij de tandarts net zo goed om acht uur ’s ochtends had kunnen plannen.
Belangrijk onderscheid: een doktersbezoek is geen ziekmelding. Is de medewerker door ziekte niet in staat om te werken, dan volg je je verzuimprotocol. Gaat iemand tussendoor naar een afspraak en werkt hij verder gewoon, dan is het een vorm van verlof. Lees ook het verschil tussen geoorloofd en ongeoorloofd verzuim.
Is doktersbezoek onder werktijd betaald?
De Wet arbeid en zorg (Wazo) regelt het calamiteitenverlof en ander kort verzuimverlof. Onder dat kort verzuimverlof valt ook een arts- of ziekenhuisbezoek, mits het aan een van deze voorwaarden voldoet:
- het bezoek is spoedeisend, zoals een acute klacht of een spoedafspraak bij de tandarts;
- het bezoek is onvoorzien, bijvoorbeeld een oproep van het ziekenhuis op korte termijn;
- het bezoek kan redelijkerwijs niet buiten werktijd worden gepland, zoals een specialist die alleen overdag spreekuur heeft.
Voldoet het bezoek daaraan, dan heeft de medewerker recht op verlof met behoud van loon. Het verlof duurt zo lang als nodig is: de afspraak zelf plus redelijke reistijd.
Eigen tijd of verlofuren
- Routinecontrole bij de tandarts die ook vroeg of laat kan.
- Fysiotherapie met avondopeningstijden.
- Een afspraak die de medewerker zelf midden op de dag kiest.
Betaald kort verzuimverlof
- Acute klachten waarvoor direct een arts nodig is.
- Ziekenhuisafspraak waarvan het tijdstip vastligt.
- Specialist of onderzoek dat alleen tijdens kantooruren mogelijk is.
Cao gaat voor de praktijk: via de cao of een regeling met de ondernemingsraad kan van de wettelijke regeling worden afgeweken. Veel cao’s bevatten eigen afspraken over artsbezoek, bijvoorbeeld een maximum aantal uren of de plicht om afspraken zoveel mogelijk aan het begin of eind van de dag te plannen. Kijk dus altijd eerst in de cao die voor jouw organisatie geldt.
Hoe ga je om met lastige situaties?
Mee met een kind of partner
- acuut en onvoorzien: kan onder calamiteitenverlof vallen;
- noodzakelijke zorg: anders mogelijk kortdurend zorgverlof (minimaal 70% loon, ten minste het minimumloon).
Een reeks afspraken
- bijvoorbeeld een behandeltraject in het ziekenhuis;
- bespreek een werkbare planning; bij arbeidsongeschiktheid volgt een ziekmelding.
Parttimers
- verwacht dat afspraken waar mogelijk op vrije dagen vallen;
- lukt dat niet, dan gelden dezelfde regels als voor fulltimers.
Twijfel je of een doktersbezoek onder werktijd onder kort verzuimverlof valt? Ga dan eerst het gesprek aan in plaats van direct uren af te schrijven. Vaak is er een praktische oplossing, zoals de uren later inhalen of de afspraak verschuiven. Voor ingrijpendere medische situaties zie je ook ons artikel over medisch verlof.
Mag je vragen naar de reden?
Je mag vragen dát iemand een medische afspraak heeft, hoe laat en hoe lang die duurt, en waarom het niet buiten werktijd kan. Je mag niet doorvragen naar de diagnose, de klachten of het soort specialist. Medische gegevens zijn bijzondere persoonsgegevens en vallen onder strenge privacyregels.
- wel: tijdstip, verwachte duur, waarom het niet buiten werktijd kan;
- wel: een afsprakenkaart of bevestiging vragen, als je regeling dat voorschrijft;
- niet: vragen naar de aard van de aandoening of behandeling;
- niet: medische informatie vastleggen in het personeelsdossier.
Tip: zie je dat een medewerker opvallend vaak naar de dokter moet, maak je dan geen zorgen over de uren maar over de persoon. Een open 1-op-1 gesprek over hoe het gaat – zonder medische details – is dan waardevoller dan een discussie over verlof.
Checklist: afspraken over artsbezoek vastleggen
Zegt de cao niets over doktersbezoek onder werktijd, of heb je geen cao? Leg dan zelf heldere afspraken vast in je verlofreglement of personeelshandboek. Neem in elk geval deze punten op:
Wanneer het betaald is
Beschrijf welke situaties onder betaald kort verzuimverlof vallen, in lijn met de wet en eventuele cao-afspraken.
Plannen buiten werktijd
Vraag medewerkers om voorzienbare afspraken zoveel mogelijk aan het begin of eind van de werkdag, of op een vrije dag, te plannen.
Melden
Spreek af hoe en wanneer een medewerker een afspraak meldt, bijvoorbeeld zo vroeg mogelijk bij de leidinggevende.
Uren die niet onder de wet vallen
Leg vast of die als verlofuren worden afgeschreven, ingehaald mogen worden of – als gebaar – toch worden doorbetaald.
Privacy
Noem expliciet dat er niet naar medische details wordt gevraagd. Dat schept vertrouwen.
Van regel naar vertrouwen
Een uurtje tandarts lijkt een detail, maar de manier waarop je ermee omgaat zegt veel over je organisatie. Teams waar medewerkers zich moeten verantwoorden voor elk kwartier, ervaren minder autonomie. Teams waar het vanzelf goed gaat, hebben meestal een paar heldere afspraken en veel onderling vertrouwen.
Werk je met flexibele werktijden of hybride werken, dan lost een groot deel van de vragen zich vanzelf op: de medewerker plant de afspraak en haalt de uren in. Juist daar helpt het om verwachtingen expliciet te maken, zodat leidinggevenden niet ieder voor zich andere regels hanteren. Investeren in duurzame inzetbaarheid en werkgeluk levert uiteindelijk meer op dan scherpe controle.
Aandacht voor de mens met Teampeak
Teampeak is geen verlof- of verzuimregistratie en vervangt je HR- of salarissysteem niet. Wel helpt het je om de mens achter de afspraak te zien: met regelmatige gesprekken, signalen uit pulse surveys en aandacht voor vitaliteit en inzetbaarheid.
Signalen vroeg oppikken
- 1-op-1 en verzuimgesprekken plannen en afspraken vastleggen in gespreksverslagen.
- Pulse surveys over werkdruk, vitaliteit en werkgeluk.
- HR analytics die trends per team zichtbaar maken.
- AI Coach Talli helpt leidinggevenden een open gesprek over gezondheid voor te bereiden.

