- Bij een zelfevaluatie kijkt de medewerker zelf terug op resultaten, gedrag en ontwikkeling.
- Het is een voorbereiding op het gesprek, geen vervanging ervan.
- De meeste waarde zit in de verschillen tussen zelfbeeld en het beeld van de leidinggevende.
- Werk met open vragen en een korte schaal; koppel de uitkomst niet direct aan salaris.
- In Teampeak staat de zelfevaluatie klaar in de gesprekscyclus, naast de input van de leidinggevende.
Wat is een zelfevaluatie?
Een zelfevaluatie is een vragenlijst of reflectie-opdracht die een medewerker invult vóór een gesprek. Hij beschrijft wat goed ging, wat lastig was en waar hij zich verder in wil ontwikkelen.
Je ziet de methode vooral terug in de gesprekscyclus: als voorbereiding op een functioneringsgesprek, een beoordelingsgesprek of een ontwikkelgesprek. Soms heet het ook zelfbeoordeling, zelfreflectie of self-assessment. De termen worden door elkaar gebruikt, maar de kern is steeds dezelfde: de medewerker kijkt eerst zelf, daarna praat je samen.
Een goede terugblik is meer dan een rijtje cijfers. Het gaat om voorbeelden: welk project liep goed en waarom? Welke situatie zou je achteraf anders aanpakken? Juist die concrete situaties maken het gesprek daarna rijker.
Wat er meestal in staat
- een terugblik op doelen en resultaten van de afgelopen periode;
- een reflectie op gedrag, samenwerking en competenties;
- wat de medewerker nodig heeft van de leidinggevende of de organisatie;
- ontwikkelwensen en ambities voor de komende periode.
Waarom werken met zelfreflectie vooraf?
Zonder voorbereiding wordt een gesprek al snel een monoloog van de leidinggevende. Laat je de medewerker eerst zelf terugkijken, dan draai je die verhouding om: hij brengt zijn eigen verhaal in en jij reageert. Dat verhoogt de betrokkenheid en het eigenaarschap over de eigen ontwikkeling.
Eigenaarschap
- medewerker denkt actief na over eigen werk;
- ontwikkelwensen komen van de medewerker zelf.
Beter gesprek
- minder verrassingen aan tafel;
- tijd gaat naar de echte verschillen.
Strategisch invullen
- te bescheiden of juist te positief;
- vooral als het meetelt voor salaris.
Daarnaast geeft de zelfreflectie jou als leidinggevende informatie die je anders mist. Je ziet niet alles wat iemand doet, zeker niet bij hybride werken of in projectteams. De medewerker vult die blinde vlekken in. Andersom laten verschillen tussen zelfbeeld en jouw beeld precies zien waar het gesprek over moet gaan — vergelijkbaar met wat het Johari-venster een blinde vlek noemt.
Verschil met 180 en 360 graden feedback
Een zelfevaluatie staat op zichzelf: het is één perspectief, dat van de medewerker. Zodra je daar de blik van de leidinggevende naast legt met dezelfde vragen, spreek je van 180 graden feedback. Vraag je ook collega’s en eventueel klanten om input, dan wordt het 360 graden feedback. Deze pagina gaat over het eerste deel: hoe je de medewerker zelf goed laat reflecteren.
Alleen zelfreflectie
- Eén perspectief: de medewerker.
- Snel en laagdrempelig in te voeren.
- Sterk als voorbereiding op elk gesprek.
- Geen vergelijking met het beeld van anderen.
Gecombineerd met feedback
- Zelfbeeld naast leidinggevende en/of collega’s.
- Verschillen worden zichtbaar en bespreekbaar.
- Rijker beeld van gedrag en samenwerking.
- Vraagt meer tijd en een veilige cultuur.
In de praktijk is het geen keuze tussen het een of het ander. Begin met een terugblik door de medewerker zelf, voeg de input van de leidinggevende toe en breid uit naar collega’s zodra de feedbackcultuur daar klaar voor is.
Een zelfevaluatie opzetten in 5 stappen
Bepaal het doel
Is de terugblik bedoeld als voorbereiding op een ontwikkelgesprek, een functioneringsgesprek of een beoordeling? Bij ontwikkeling stel je meer open, vooruitkijkende vragen; bij een beoordeling sluit je aan op de afgesproken doelen en criteria.
Kies een beperkt aantal thema’s
Drie tot vijf thema’s is genoeg: resultaten, samenwerking, een of twee kerncompetenties en ontwikkeling. Gebruik bij voorkeur dezelfde thema’s als op het beoordelingsformulier van de leidinggevende, zodat je kunt vergelijken.
Combineer schaal en open vragen
Een korte schaal (bijvoorbeeld 1 tot 5) geeft houvast, maar de toelichting is waar het om draait. Vraag bij elke score om een concreet voorbeeld.
Geef ruim de tijd
Stuur de vragen minstens een week voor het gesprek. Leg uit waarom je ermee werkt en wat er met de antwoorden gebeurt. Dat voorkomt dat iemand het als controle ervaart.
Bespreek en leg vast
Gebruik de antwoorden als agenda voor het gesprek en vertaal de uitkomsten naar afspraken in een persoonlijk ontwikkelplan.
12 voorbeeldvragen voor een zelfevaluatie
Formuleer vragen in de ik-vorm en houd ze concreet. Deze twaalf vragen kun je direct gebruiken of aanpassen aan de functie en je organisatie.
- Welke doelen heb ik behaald en waar ben ik trots op?
- Welk doel liep anders dan gepland, en wat was de oorzaak?
- Welk resultaat had zonder mijn inzet niet bestaan?
- Hoe tevreden ben ik over de kwaliteit van mijn werk?
- Hoe heb ik bijgedragen aan het team?
- In welke situatie had ik anders willen reageren?
- Welke feedback heb ik gekregen en wat heb ik ermee gedaan?
- Wat heb ik nodig van mijn leidinggevende?
- Welke vaardigheid is het afgelopen jaar het meest gegroeid?
- Waar wil ik komend jaar in groeien?
- Welke taken geven mij energie en welke kosten energie?
- Waar zie ik mezelf over twee jaar?
Tip: laat de medewerker ook zijn kernkwaliteiten benoemen. Wie zijn sterke punten kent, kan ontwikkeldoelen formuleren die daarop voortbouwen in plaats van alleen zwakke plekken te repareren.
Zo bespreek je de uitkomsten als leidinggevende
De reflectie van de medewerker is pas waardevol als je er in het gesprek iets mee doet. Lees de antwoorden vooraf, maar vorm je oordeel niet alleen op basis daarvan. Vul je eigen beeld eerst los in, zodat je niet onbewust meegaat met de zelfscore.
- Begin bij de medewerker: vraag wat hem opviel tijdens het invullen.
- Zoek de verschillen: waar scoort hij zichzelf duidelijk hoger of lager dan jij hem ziet?
- Vraag door op voorbeelden; technieken als de LSD-methode (luisteren, samenvatten, doorvragen) helpen daarbij.
- Erken wat goed gaat voordat je verbeterpunten bespreekt.
- Sluit af met afspraken: wat gaat de medewerker doen, wat doe jij en wanneer kijk je terug?
Valt op dat iemand zichzelf structureel te laag inschat? Dan zegt dat soms meer over vertrouwen of psychologische veiligheid dan over prestaties. Schat iemand zichzelf juist veel hoger in dan jij, benoem dan zonder oordeel welk gedrag je ziet en vraag hoe hij dat zelf ervaart. Zo wordt een verschil een gesprek in plaats van een discussie.
Veelgemaakte fouten bij zelfreflectie
De zelfscore direct koppelen aan beloning
Als de uitkomst meetelt voor salaris of bonus, wordt eerlijk reflecteren riskant. Scheid het ontwikkelgesprek waar mogelijk van het beloningsmoment.
Een te lange vragenlijst
Twintig vragen leveren oppervlakkige antwoorden op. Liever acht goede vragen die tot nadenken aanzetten.
De antwoorden niet gebruiken
Niets is zo demotiverend als een zorgvuldig ingevulde terugblik die in het gesprek niet terugkomt. Gebruik de antwoorden letterlijk als agenda.
Eén keer per jaar
Wie maar één keer per jaar terugkijkt, onthoudt vooral de laatste weken. Korte reflecties in 1-op-1 gesprekken door het jaar heen geven een eerlijker beeld.
Zelfevaluaties in Teampeak
In Teampeak is de zelfevaluatie onderdeel van de gesprekscyclus. Medewerkers krijgen de vragen automatisch voor het gesprek, leidinggevenden vullen hun eigen blik in en samen zie je de verschillen in één overzicht. Afspraken leg je direct vast in het gespreksverslag, gekoppeld aan doelen en het POP.
Van reflectie naar ontwikkeling
- Zelfevaluatie en input van de leidinggevende naast elkaar in elk gesprek.
- Uitbreiden met 360°-feedback en complimenten van collega’s.
- Doelen, OKR’s en POP direct gekoppeld aan de uitkomsten.
- AI Coach Talli helpt medewerkers bij het verwoorden van hun reflectie.


