- Iedere werkgever moet in 2026 een basiscontract hebben met een arbodienst of zelfstandig specialist.
- De bedrijfsarts is geregistreerd specialist; een arboarts werkt onder diens supervisie en mag geen eindoordeel geven over arbeidsongeschiktheid.
- De arts deelt geen diagnose met jou, wel wat iemand nog kan en hoe lang het verzuim naar verwachting duurt.
- Medewerkers hebben recht op een open spreekuur en een second opinion – de werkgever betaalt.
- Het beste resultaat ontstaat als leidinggevende, medewerker en arts regelmatig en open met elkaar in gesprek zijn.
Wat is een bedrijfsarts?
Het is een arts met een specialisatie in arbeid en gezondheid. Waar de huisarts kijkt naar wat iemand mankeert, kijkt deze specialist naar de vraag: wat betekent deze klacht voor het werk – en wat kan iemand nog wél?
In Nederland is deze rol verankerd in de Arbowet. Iedereen die werkt, moet toegang hebben tot zo’n arts. Vaak is die arts in dienst van of verbonden aan een arbodienst, maar je kunt ook rechtstreeks een zelfstandige specialist inhuren.
Hij of zij moet ingeschreven staan in het BIG-register én in het specialistenregister. Die registratie wordt elke vijf jaar opnieuw beoordeeld, waarbij ook de bij- en nascholing wordt gecontroleerd. Daarmee is de titel beschermd: niet iedere arts bij een arbodienst is automatisch een bedrijfsarts.
Onafhankelijk, ook al betaal jij
Jij als werkgever betaalt de rekening, maar de arts is geen verlengstuk van de werkgever. Hij of zij adviseert beide partijen en is gebonden aan het medisch beroepsgeheim. Dat is precies waarom medewerkers hun verhaal durven te doen – en waarom de adviezen bruikbaar zijn voor iedereen.
Verschil tussen arboarts en bedrijfsarts
In de praktijk worden de woorden door elkaar gebruikt, maar er is wel degelijk een verschil. “Arboarts” is geen beschermde specialistentitel. Meestal bedoelen we er een basisarts mee die bij een arbodienst werkt, vaak in opleiding tot bedrijfsarts.
Arboarts
- Arts, maar (nog) geen geregistreerd specialist bedrijfsgeneeskunde.
- Werkt onder supervisie en verantwoordelijkheid van een geregistreerd specialist.
- Stemt belangrijke adviezen af met de supervisor.
- Mag geen oordeel geven over arbeids(on)geschiktheid.
Bedrijfsarts
- Geregistreerd in het BIG-register en specialistenregister.
- Eindverantwoordelijk voor verzuimbegeleiding en advies.
- Beoordeelt wat iemand nog kan en stelt de probleemanalyse op.
- Meldt beroepsziekten bij het Nederlands Centrum voor Beroepsziekten.
Taakdelegatie: veel arbodiensten werken met een team rond de specialist: arboartsen, casemanagers en praktijkondersteuners. Dat is toegestaan, zolang de bedrijfsarts de regie houdt en de kernbeoordelingen zelf doet. Vraag je arbodienst gerust wie welke rol heeft.
Wat doet een bedrijfsarts?
De taken zijn breder dan alleen “ziekmeldingen afhandelen”. Grofweg zijn er drie pijlers: verzuim, preventie en advies.
Begeleiden bij ziekte
- spreekt de medewerker binnen 6 weken en stelt de probleemanalyse op;
- beoordeelt wat iemand nog kan;
- adviseert over re-integratie en verwijst door.
Voorkomen
- houdt een open spreekuur;
- toetst de RI&E en doet periodiek arbeidsgezondheidskundig onderzoek (PAGO);
- heeft vrije toegang tot de werkplek.
Adviseren
- adviseert werkgever over aanpassingen en verwachte duur;
- meldt beroepsziekten;
- doet waar nodig aanstellingskeuringen (alleen als de functie dat echt vereist).
Die probleemanalyse is het startpunt van het re-integratietraject onder de Wet verbetering poortwachter. Op basis daarvan stel jij samen met de medewerker het plan van aanpak op. Lees meer over dat traject op onze pagina over re-integratie.
Wat moet je als werkgever regelen?
Je bent verplicht om deskundige ondersteuning te organiseren bij verzuim en preventie. Dat leg je vast in een basiscontract met een arbodienst of zelfstandig specialist. Daarin staan de rechten en plichten van werkgever, werknemer en arbodienstverlener. Ontbreekt dat contract of mist het onderdelen, dan kan de Nederlandse Arbeidsinspectie een waarschuwing, boete of zelfs stillegging opleggen.
Vangnetregeling of maatwerkregeling
- Vangnetregeling: je sluit een contract met een gecertificeerde arbodienst, die alle wettelijke taken voor je invult.
- Maatwerkregeling: je kiest zelf je deskundigen, zoals een zelfstandig bedrijfsarts. Dit mag alleen met schriftelijke instemming van de OR of PVT, of als de cao het regelt.
- Bij beide regelingen heeft de OR of PVT instemmingsrecht op de keuze van de arbodienstverlener en de inhoud van het contract.
- Medewerkers moeten altijd toegang hebben tot de bedrijfsarts voor verzuimbegeleiding, PAGO, het open spreekuur en eventuele aanstellingskeuringen.
Let op: de arts moet zelf kunnen vaststellen dat het basiscontract aan de wet voldoet. Een “kale” prijsafspraak zonder ruimte voor preventie of het open spreekuur volstaat niet. Controleer de actuele eisen op arboportaal.nl.
Zo werk je goed samen met de bedrijfsarts
Een goede arts maakt het verschil, maar alleen als de leidinggevende zijn rol pakt. Jij kent het werk en de medewerker; de specialist kent de medische kant. Samen kom je tot realistische afspraken.
Houd contact vanaf dag één
Bel of spreek de medewerker zelf na de ziekmelding. Vraag niet naar de diagnose, wel naar wat iemand nodig heeft en wanneer je weer contact hebt.
Geef de arts context
Beschrijf het werk, de werkdruk en eventuele spanningen in het team. Hoe beter het beeld van de functie, hoe concreter het advies over passend werk.
Bespreek het advies samen
Plan na elk spreekuur een verzuimgesprek met de medewerker. Vertaal het advies naar afspraken: welke taken, hoeveel uur, wanneer evalueren?
Leg afspraken vast
Noteer wat je hebt afgesproken en wanneer je terugkijkt. Dat helpt bij het re-integratiedossier en voorkomt misverstanden later.
Schakel tijdig hulp in
Bij langdurig of complex verzuim kan een casemanager verzuim de regie ondersteunen, zodat jij je op het gesprek kunt richten.
Welke rechten heeft je medewerker bij de bedrijfsarts?
De Arbowet geeft medewerkers een aantal stevige rechten. Als werkgever doe je er goed aan die actief te communiceren – het verlaagt de drempel om op tijd aan de bel te trekken.
- Ook zonder ziekmelding of klachten langsgaan.
- Vragen over werk en gezondheid bespreken.
- Je hoeft als werkgever niet te weten wie er gaat.
- Bij twijfel over het advies een andere specialist raadplegen.
- De arts honoreert dit, tenzij er zwaarwegende redenen zijn.
- De werkgever betaalt de kosten.
- Geen medische details naar de werkgever.
- Elke arts heeft een klachtenprocedure.
- Bij een verschil van inzicht over re-integratie kan een deskundigenoordeel bij UWV.
Het open spreekuur is een van de krachtigste instrumenten om ziekteverzuim te voorkomen. Een medewerker die vastloopt in werkdruk kan er vroeg terecht, voordat het misgaat. Combineer dat met eigen aandacht voor burn-out preventie en je pakt verzuim aan de voorkant aan.
Verzuim voorkomen met Teampeak
Teampeak vervangt je arbodienst, arts of verzuimregistratie niet. Wat het wél doet: het helpt leidinggevenden om het goede gesprek te voeren vóór iemand uitvalt én tijdens de terugkeer. Met korte pulse surveys zie je werkdruk en energie per team, en in regelmatige 1-op-1 gesprekken bespreek je wat iemand nodig heeft. Zo werk je aan duurzame inzetbaarheid in plaats van alleen te reageren op verzuim.
Het goede gesprek, vóór en na verzuim
- Pulse surveys en werkgeluksmetingen die signalen per team zichtbaar maken.
- Gespreksformats voor 1-op-1, verzuim- en re-integratiegesprekken met vastgelegde afspraken.
- Ontwikkel- en inzetbaarheidsdoelen die je samen opvolgt in het POP.
- AI Coach Talli die leidinggevenden helpt een lastig gesprek voor te bereiden.
Teampeak schrijft over verzuim, duurzame inzetbaarheid en het goede gesprek tussen leidinggevende en medewerker. Het team laat zien hoe je met aandacht aan de voorkant uitval voorkomt.
ISO 27001 gecertificeerd. Deze pagina is met zorg samengesteld en inhoudelijk gecontroleerd.